Thiện Giao
Nguyễn Thị Bích Thảo:
“Gia đình nhận giấy báo tử năm 1980, nhưng không biết
ba được chôn ở đâu.”
“Ba cháu tên Nô. Thiếu Tá Nguyễn Văn Nô.”
Trung Tá Lê Chu:
“Chính bác đã chôn ba cháu năm 1977, trên đồi Cây Khế, xã Việt
Cường, thị xã Yên Bái, tỉnh Hoàng Liên Sơn.”
31 năm sau, người thiếu
nữ ấy đã tìm lại được cha mình!
Cô không ôm choàng lấy cha, “cao lớn, ngăm đen,” như ký ức
cô vẫn nhớ về ông.
Cô ôm lấy chiếc bình sứ, hình hoa sen, bên trong đựng tro cốt
cha. Cuối cùng, từ Hoa Kỳ, cô đã tìm lại được cha mình mãi tận Hoàng Liên
Sơn xa xôi.
Cô tìm lại cha trong một tình cờ của cuộc sống. Cô khóc: “Cuối
cùng, cha đã về lại với chúng tôi!”
Texas, một ngày Mùa Xuân...
Người thiếu nữ ấy có tên Nguyễn Thị Bích Thảo. Cô
nhớ như in một ngày cuối Tháng Ba, 2006. Từ Kansas, Thảo dắt hai con trai, 16 và
6 tuổi, về Arlington, Texas, thăm bà ngoại và gia đình người em gái. Sau khi thăm
gia đình, Thảo chuẩn bị về lại Kansas. Tai nạn xe, Thảo phải đưa
con trai đến một bác sĩ Việt Nam tại thành phố Arlington.
Trong lúc ngồi đợi tại phòng khám. Thảo lân la bắt chuyện
cùng một người đàn ông “trạc tuổi cha mình,” đang đưa vợ
đi khám bệnh.
Thảo không bao giờ nghĩ rằng câu chuyện bâng quơ ấy, cuối
cùng, sẽ đóng lại nỗi dằn vặt trong lòng mình.
“Bác ở đây?”
“Cháu ở Kansas.”
“Cháu qua Mỹ năm 1993.”
“Dạ, trước đây ba cháu cũng ở trong quân đội.”
“Ba cháu cũng ở tù Hoàng Liên Sơn.”
“Gia đình nhận giấy báo tử năm 1980, nhưng không biết
cha được chôn ở đâu.”
“Ba cháu tên là Nguyễn Văn Nô. Thiếu Tá Nguyễn Văn Nô.”
Im lặng giây lát, người đàn ông đang ngồi trước mặt
Thảo, điềm đạm: “Chính bác đã chôn ba cháu. Trên đồi Cây Khế, xã Việt
Cường, thị xã Yên Bái, tỉnh Hoàng Liên Sơn.”
Thảo không tin hẳn. Làm sao có sự tình cờ như thế. Làm sao, trong
cái phòng bác sĩ nhỏ bé của thành phố Arlington này, lại có một người khẳng
định đã chôn cất cha mình trong một Mùa Ðông gần 30 năm trước.
Nhưng người đàn ông ấy khẳng định như vậy.
Và ông vẽ vội một bản đồ chỉ đường đi đến đồi
Cây Khế!
Kỷ vật người quá cố
Quả thật, có một ngọn đồi mang tên “Cây Khế”
tại Hoàng Liên Sơn!
Từ Hoa Kỳ, Thảo gởi $500 cho người anh rể của chồng
mình, đang sinh sống tại Cần Thơ. Người anh rể sẽ đi tìm ngôi mộ
của “Thiếu Tá Nguyễn Văn Nô, chôn trên đồi Cây Khế, xã Việt Cường,
thị xã Yên Bái, tỉnh Hoàng Liên Sơn.”
“Mọi chuyện đều suông sẽ, chắc có cha phù hộ.”
Thảo cho biết. Từ Cần Thơ, người anh rể đi Sài Gòn. Từ Sài Gòn, anh
ra Hà Nội. Và từ Hà Nội, anh đi xe lửa lên Hoàng Liên Sơn. “Anh đến được
ngay cái nhà vẽ trên giấy. Anh gặp chủ nhà, một người đàn ông tốt bụng,
đã giữ gìn toàn bộ mồ mả của những tù nhân đã chết, được
chôn tại đây.”
Một giờ sáng tại Hoa Kỳ, Thảo nhận điện thoại
của người anh: “Ðã tìm được mộ cha!”
Thảo vẫn chưa tin. Không thể đơn giản như thế
được; gần 30 năm rồi còn gì!
Dưới nấm mộ nông kia, vài mảnh xương của người
quá cố được chôn cùng một đôi dép râu, một đôi dép nhựa vá chằng chịt
bằng dây chì, một gà mên, muỗng, nĩa, dao, bàn chải đánh răng, chiếc lược,
và ba cây viết.
Chắc hẳn người ta đã dùng đầu đinh để khắc
dấu trên các vật dụng...
Trên chiếc muỗng có chữ N.
Trên cái nĩa có chữ V.
Trên con dao có chữ O.
N, V, O? Nguyễn Văn Nô?
Còn chiếc gà mên? Trên nắp gà mên, người quá cố khắc chữ
N; và một chữ O bao quanh chữ N. Dưới đít gà mên, một chiếc bông mai và dòng
chữ:
“3/5/1975 CT
26/6/76 YB - HLS”
Không còn nghi ngờ gì nữa! Ðúng là ba! Những ký hiệu ít ỏi ấy
đã tiết lộ đầy đủ danh tánh và hành trình của người tù cải tạo.
“Thiếu Tá Nguyễn Văn Nô, vào tù Cần Thơ ngày 3 Tháng Năm,
1975; chuyển sang trại thị xã Yên Bái, Hoàng Liên Sơn ngày 26 Tháng Sáu, 1976.”
Chỉ một dòng chữ ông không kịp ghi lại: Mùa Ðông năm 1977.
Mùa Ðông năm 1977, Thiếu Tá Nguyễn Văn Nô qua đời sau một
đêm đau đớn, trúng độc vì uống nước luộc sắn.
Người đàn ông vẽ bản đồ
Giọng nói nhỏ nhẹ, cực kỳ nhỏ nhẹ, ông Lê Chu cho biết
ông và Thiếu Tá Nguyễn Văn Nô “cùng ở trong đội trồng rau xanh” hồi
còn ở Hoàng Liên Sơn. “Hồi đó đói lắm. Không có rau mà ăn, nên phải ăn
sắn. Người tù phải lấy đọt sắn luộc lên ăn thay rau.”
Ông Chu kể rằng có một lần, tù chính trị luộc vỏ sắn
cho heo ăn, mấy con heo lăn ra chết. Thế là cả đội bị quản giáo nghi
làm... CIA. “Sắn có chất độc. Ăn ít thì không sao. Hôm ấy, anh Nô đã uống
cả nước luộc sắn.” Khuya, trại nghe lục đục cả đêm. Một
ai đó phải đi trạm xá.
Sáng hôm sau, ông Chu biết tin có 2 người đã chết tối hôm qua.
Một trong hai người này là Thiếu Tá Nguyễn Văn Nô.
Một ngày sau, ông Chu mang xác bạn đi chôn.
“Tôi không nhớ rõ ngày, chỉ nhớ lúc ấy lạnh lắm; chắc
là Mùa Ðông. Mùa Ðông thì tù ăn sắn lưu niên.”
Ông Chu chôn bạn trên đồi Cây Khế, xã Việt Cường, thị
xã Yên Bái, tỉnh Hoàng Liên Sơn.
Và ông nhớ như in những nấm mồ ấy, để rồi gần
30 năm sau, trên nước Mỹ gần 300 triệu người này, ông lại tình cờ
gặp đúng con gái của người bạn xấu số kia.
“Về sau, trại cho được vài bao xi măng. Chúng tôi làm cho
bạn tấm bia.”
Ông Chu, cựu trung tá, đã từng phục vụ tại Liên Ðoàn Truyền
Tin Quân Ðoàn Bốn, tốt nghiệp khóa 3, Thủ Ðức, hiện sinh sống cùng vợ và bảy
người con tại Arlington, Texas.
Ông đã về hưu, sau một thời gian làm nhiều nghề, kể
cả nghề mộc.
Nơi an nghỉ cuối cùng...
Cứ nhắc đến cha, Thảo lại khóc. Thảo gặp cha lần
cuối cùng vào năm 1975.
Cứ nhắc đến mẹ, Thảo lại khóc. Mẹ của Thảo
đã “ở vậy từ ngày cha vào tù.” Mẹ Thảo ở góa, làm nghề may vá nuôi
sáu người con; 5 gái, 1 trai.
Thảo khóc vì thương cha, và vì “được cha thương
nhất trong tất cả anh chị em.”
“Ngày xưa, mỗi lần đi xa về, cha luôn có đồ chơi
cho các con.” Thảo kể trong nước mắt.
Từ ngày vào tù, cha vẫn có đồ chơi cho con, cho mỗi đứa
con.
Mỗi lần mẹ vào tù thăm, cha lại gởi về 6 con vật
nặn bằng đất sét.
Phần Thảo là con vịt; một con vịt bằng đất sét.
Ngày xác định được mộ cha, cả nhà không biết đưa
cốt đi đâu. “Chỉ còn vài khúc xương.” Ba chồng Thảo kiên quyết:
“Phải đem cốt vô nhà. Ðể tôi rước anh sui vô nhà.”
Thảo chạy ra sau vườn chôm chôm, khóc rấm rức. “Ở
nhà bảo đừng khóc. Khóc làm người quá cố không thanh thản.”
Gia đình mang cốt ông đi thiêu, để xin giấy phép sang Hoa Kỳ.
Thảo lại khóc: “Thiêu là chết thêm một lần nữa.”
Thảo nói trong nước mắt: “Em khóc vì gặp lại cha. Khóc
mà mừng, đau mà vui.”
Thảo kể: “Bàn chải chôn theo cha mòn hết, chỉ còn mấy
sợi. Trên mấy cây viết, cây nào cũng có chữ N.”
Thiếu Tá Nguyễn Văn Nô chào đời năm 1937, tại Bạc Liêu.
Ông gia nhập quân đội. Học khóa 13, Võ Bị Quốc Gia Ðà Lạt.
Sang Hoa Kỳ tu nghiệp từ năm 1956 đến 1959.
Ông lập gia đình năm 1962.
Năm 1975, ông vào tù và “ở lại đấy” cho đến 31
năm sau.
Bây giờ, cả gia đình đã đoàn tụ; tại Hoa Kỳ.
Thiếu Tá Nô sẽ bắt đầu lần an nghỉ cuối cùng; trong
một chiếc bình sành hình hoa sen.
Thiếu Tá Nô sẽ an nghỉ vĩnh viễn tại chùa Liên Hoa, thành phố
Arlington, Texas, nơi ông sẽ được nghe kinh kệ mỗi sáng, mỗi trưa, và mỗi
chiều.
Chúng ta cùng mang một quân phục, cùng chiến đãu cho một lý tưởng chung, cùng chia
sẻ mọi hiểm nguy, gian lao và thương tích. Vì chúng ta không muốn một chính thể
Cộng sản độc tài đặt nền đô hộ trên nước Việt Nam mà anh
và tôi đều thương mến .
En 1954 nous avions tous deux vingt ans. Et nous marchions ensemble sur la diguette ou sur la piste. Tu étais Légionnaire
d’une Compagnie para de Légion Etrangère, ou bien tu t’étais engagé dans un bataillon de Paras Vietnamiens, ou
encore dans une unité de Parachutistes Coloniaux. 
&fn=http://www.nguoi-viet.com/absolutenm/articlefiles/48423-GIAO-BIA-MO-1.jpg',0,0,460,480))
)
)
)
)
&fn=http://www.nguoi-viet.com/absolutenm/articlefiles/48423-GIAO-DUHOC-1.jpg',0,0,460,480))
)
)